REKLAMA

kasy stefczyka baner 2020

 

 Postrzegany jest jako dzielnica

niebezpieczna ze względu na przestępczość. Jeszcze do niedawna to tam właśnie najczęściej dochodziło do wykroczeń i przestępstw - wybijania szyb, podpalania koszy na śmieci.  Echem w mediach odbił się przypadek pobicia przez chuliganów strażaków podczas akcji gaśniczej.  Chuligańskie ekscesy są też m.in. wynikiem porachunków między zwaśnionymi grupami pseudokibiców. Z poważniejszych przestępstw odnotowano napady rabunkowe z użyciem noża, a w 2003 roku podwójne morderstwo, którego ofiarami padły matka i córka.

 

Zakład Fotograficzny Foto Niesporek znajduje się przy ul. Janowskiej. To najstarszy zakład fotograficzny w Polsce. Założył go w 1919 roku Augustyn Niesporek (1899-1956). 

Początkowo pracował w kopalni jako Pulverausgaber czyli wydawacz materiałów wybuchowych. Porzucił jednak tę odpowiedzialną pracę na rzecz pasji, która stała się jego nowym zawodem.

Mimo posiadania atelier, Niesporek często fotografował po domach, normalnym w tych czasach było żegnanie zmarłych w domach, gdzie często zapraszano fotografa by uwiecznił tą chwilę. Zakład dobrze prosperował, a najwięcej pracy było w soboty, kiedy przychodziły pary młode, aby uwiecznić ich w tym najszczęśliwszym dniu w życiu.

Fot: Robert Wierzbicki

nik1

Dziś nietypowo, ale witamy w świecie Nikiszowca. 

nik2

 Nikiszowiec leży nieco na północ od Giszowca, we wschodniej części Katowic, przy granicy z Mysłowicami. Nazwę swą osiedle zawdzięcza zbudowanemu tutaj na początku XX wieku szybowi kopalnianemu „Nickischschacht” (dziś „Poniatowski”), który zaś otrzymał swoje miano na cześć barona Nickisch von Rosenegk, będącego członkiem rady nadzorczej ówczesnego właściciela tych terenów spółki „Spadkobiercy Jerzego Giesche” (niem. „Georg von Giesche’s Erben”). Nikiszowiec powstawał w latach 1908-1919, kiedy brakowało już miejsca dla robotników w Giszowcu.

nik3

Projektantami kolonii byli Emil i Georg Zillmannowie. W przeciwieństwie do luźnej, jednopiętrowej zabudowy Giszowca, w Nikiszowcu zaproponowali trzykondygnacyjne ceglane bloki, tworzące czworoboki z wewnętrznymi dziedzińcami, na których mieszkańcy mieli do dyspozycji chlewiki, komórki i piece do wypieku chleba. W efekcie powstało dziewięć takich budynków, połączonych przewiązkami. Uwagę zwracają – również zaprojektowane przez Zillmannów – urozmaicone detale architektoniczne, zdobiące wszystkie gmachy. Oczywiście, poza mieszkaniami, na osiedlu powstały także m.in. sklepy, szkoły, pralnia i suszarnia.

Pierwszy blok mieszkalny Nikiszowca oddano do użytku w 1911 roku. Południowa część Nikiszowca ma charakter mieszkalny. Kwartały wytyczone przez prostopadle przebiegające ulice wypełnia zabudowa w postaci wielomieszkaniowych bloków, zwanych na Śląsku „familokami”, z wewnętrznymi dziedzińcami pełniącymi funkcję rekreacyjnych skwerów. Poszczególne bloki, o trzech kondygnacjach, zostały połączone sześcioma przewiązkami umieszczonymi nad ulicami i wspartymi na arkadach (środkowe - przejazdowe, boczne - przejścia dla pieszych). W jednolitych ceglanych ciągach elewacji zastosowano urozmaicające je elementy: płaskie ryzality, podcienia arkadowe, balkony, loggie, płytkie wykusze o zróżnicowanym kształcie, pilastry, lizeny, boniowania, fryzy kostkowe, detale wykonane z cegły glazurowanej. Wykroje oraz obramienia bram, drzwi i okien mają odmienne formy, ościeża okienne malowane są ponadto na kolor czerwony.

Na powierzchni 8 ha zakwaterowano 8 tys osób. Każdy budynek mieszkalny to 165 mieszkań, a typowe mieszkanie w Nikiszowcu składało się z dwóch pokoi z kuchnią i miało powierzchnię około 63 m². Co ciekawe, na każdym podwórku znajdowały się pomieszczenia gospodarcze, chlewiki, komórki i piec do wypieku chleba. D

nik4

W 1927 roku ukończono budowę najefektowniejszego budynku, kościoła św. Anny. Centrum osiedla stanowi rynek, przy którym stoi m.in. gmach dawnej gospody z charakterystyczną mozaiką przedstawiającą róże na fasadzie. W zabytkowym budynku przy ul. Rymarskiej 4 ulokował się Dział Etnologii Miasta Muzeum Historii Katowic.

nik6

Nikiszowiec był tłem filmów znanych reżyserów, np. Kazimierza Kuca, Lecha Majewskiego czy Janusza Kidawy Błońskiego. Osiedle Nikiszowiec znajduje się na Szlaku Zabytków Techniki Województwa Śląskiego. Osiedle robotnicze Nikiszowiec w Katowicach zostało uznane za pomnik historii w 2011 roku.

nik5

Wszystkie
Z regionu
Gmina Milówka
Gmina Węgierska Górka
Żywiec
Gmina Rajcza
Beskid997
Sport
Gmina Jeleśnia
Książka Tygodnia
Wywiady
Gość BESKIDLIVE